Opdraven bij ShowUp: wooninspiratie vanaf de beursvloer.

Opdraven heeft iets van moeten: je komt er niet onderuit en ziet het als een verplichting. Nou, laat ik je dít vertellen; daar is hier geen sprake van. Ik duik maar al te graag op bij ShowUp.

Één van de vaste deelnemers aan ShowUp: de altijd kleurrijke producten van Kitsch Kitchen.

Halfjaarlijks vindt er in de Expo Haarlemmermeer een groothandelsbeurs plaats. In de middle of nowhere - ergens in de buurt van het dorp Vijfhuizen, in een voor de Floriade 2002 opgerichte 'kas' van 26.000 m² - vindt dé vakbeurs voor 'home & gifts' plaats. Inkopers uit de interieur-, food-, cadeau- (w.o. sieraden), gadgets, 'well being' en kids-branche maken tijdens ShowUp hun keuze uit het aanbod van zo'n 400 producenten. Dat kunnen kleine startende (soms zelf-producerende) labels zijn of grote, gevestigde namen als Kitsch Kitchen en &Klevering én alles er tussenin.

Wat zij gemeen hebben is dat alle deelnemers hun spiksplinternieuwe collecties presenteren. Noviteiten en nog niet eerder vertoonde producten. Het aantal en de verscheidenheid aan aanbieders staat garant voor verrassende en überhippe (design-) ontwerpen. Juist die mix van groot, gevestigd én klein en beginnend is aansprekend en maakt een bezoek aan ShowUp een welkom en inspirerend uitje. Dus vandaag krijg je een reportage vanaf de afgelopen weekend gehouden beursvloer met volop wooninspiratie voor het najaars- en winterseizoen. Altijd leuk.

1 trendvoorspelling 'Craft Factory' van Buro Jan Trendman. 2 Sfeervolle accessoires bij OnsHus. 3, 4 en 5 Onder de naam 'Mooi door mij' produceert Stichting Zodiezijn spullen die gemaakt worden door mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt.

Ik begin met de trend-voorspellingen en 'hotspots'. De organisatie doet elke aflevering weer zijn (of haar?) best om ook een overall trendbeeld te schetsen, opgebouwd met op de beurs verkrijgbare artikelen en dat lukt elke keer weer verrassend goed. Buro Jantrendman haalde ook voor deze versie van ShowUp weer alles uit de kast: in de 'trend playground' kon de bezoeker zelf vier tendensen bekijken, bevoelen en ervaren (met de poëtische namen 'Evergreens', 'Outlandish', 'Craft Factory' en 'Soft Sence'). Een mooie klus geklaard, dus een compliment is op z'n plaats!

Trendwatching

Goed. Over naar de 'must haves en hebbedingen' op de beurs. Je begrijpt: ik kan onmogelijk alle 400 stands laten zien. Ik zal moeten schiften en aangezien ik geen jong grut meer in huis heb én mijn nageslacht vooralsnog nalaat mij de status van oma te verlenen (.... :-) laat ik het 'kids-gebeuren' voor wat het is. (Dat onderdeel van de beurs kreeg de toepasselijke naam "GrowUp'). Ongetwijfeld veel leuke, speelse en vertederende bits and bobs, maar niet in mijn verslag (en dat scheelt een slok op een borrel).

Hetzelfde geldt eigenlijk voor sieraden en de zgn. personal care. Allemaal mooi en prachtig: maar daar kom ik niet voor. Het is mij om interieur- en cadeauartikelen te doen.

1 en 2 De Deense Signe Bailey (van Clayform) maakt naast wandobjecten ook een verstelbare lamp en dat allemaal van keramiek. 3 en 4 Overzicht van de beurs. 5 en 6 De mooie textiele producten van Koda (gemaakt van restpartijen De Ploeg-stoffen). 7 Niet nieuw, wel mooi: de 'plastic' flessen maar dan van keramiek van Foekje Fleur.

Voor de tweede keer op ShowUp: het Danish Design Pavilion en ik citeer van de website: "craftmanship en design worden in Denemarken op waarde geschat. Creatief talent krijgt alle ruimte en mede daardoor zijn de Denen wereldwijd koploper op het gebied van vernieuwend design. Het Danish Design Pavilion is opgezet om acht getalenteerde ontwerpers uit Denemarken te helpen om de Nederlandse markt te veroveren. Hun collecties lopen uiteen van interieurdesign tot fashion en van stationary tot fietsen.
In dit verslag zie je de mooie woonaccessoires van Spring Copenhagen. In de Deense traditie van elegantie en stijl voert dit merk glaswerk, keramiek én houten dierfiguren. Sommige hebben zelfs een praktische functie zoals de toekan en een pinguïn, respectievelijk een peper- en zoutmolen. 

Scandinavisch cool

ShowUp krijgt steeds meer de vorm van een hip festival. In de twee dagen (traditiegetrouw op zondag en maandag) is er een inspirerende randprogrammering met de zogenaamde ListenUP-sessies. Detailhandel-experts en trendwatchers houden bezielende 'talks' over onderwerpen waar het kleinbedrijf haar voordeel mee kan doen (zoals bijvoorbeeld over de inzet van social media voor en door winkeliers en de do and don't voor kleine webshops).
Voor de bevrediging van de inwendige mens zijn er diverse foodtrucks en op de terrassen kun je elkaar ontmoeten, netwerken met collega’s, relaties en leveranciers, maar vooral ook even bijkomen van de vele indrukken en impulsen die je op de beurs krijgt.

1 Detail van de trendvoorstelling 'Outlandish'. 2 en 3 De mooie houten objecten van Spring Copenhagen. 4 Florale decoratie. 5 Een gigantische 'Rijkswachter': robotjes gemaakt van de transportkratten van het Rijksmuseum. 6 Nog meer details in 'Outlandish'. 7 kleurrijke kartonnen poppenhuizen, zeilboten, honden, insecten, wereldmensen en heel veel meer bij Studio Roof.

Tot zover ShowUp voor najaar 2018.

De inkoopbeurs - altijd begin september - is de start van het nieuwe interieur-seizoen (oktober is zelfs de 'officiële' woonmaand). Na de zomer - de warme, zonovergoten zomer - verplaatsen wij ons langzamerhand weer naar binnen. En ook ik zal weer wat vaker aandacht besteden aan het interieur en design, met verslagen van evenementen als de VTwonen & designbeurs, de Dutch Design Week en tenslotte Meesterlijk.  

-X-

Fijn! Het is vandaag...

1 Een stoel van (Dutch designer) Jasmijn Muskens in de trendforcast 'Craft Factory'. 2 Kleurrijke en bonte verzameling borden bij (agentschap) Prospectt. 3 Producten bij de trend 'Outlandish'.

Tekst en alle (iPhone) foto's ©Miriam van der Meer (www.agreylady.nl). 

Een lesje smaakontwikkeling: 'Eyeopener - Kunsthandelaar M.L. de Boer' in het Rijksmuseum

Klein, maar fijn en daardoor makkelijk over het hoofd te zien. Van de week bezocht ik 's lands beroemdste museum, alwaar in twee zalen in de Philipsvleugel* kleinoden hangen en staan uit de verzameling van kunsthandelaar en galeriehouder M. L. de Boer. Negenentwintig mooie, toegankelijke schilderijen en negen idem dito sculpturen waaraan je zijn goede smaak kunt aflezen. Want dat had de voormalige fotograaf door de jaren heen wel ontwikkelt: oog voor kwaliteit en wars van modeverschijnselen. Van 'publiciteitsbeluste kunstenaars zoals bijvoorbeeld Jeff Koons of Julian Schnabel had hij een afschuw', aldus zijn zoon in een interview. "Charlatans waren dat, die met veel tamtam prutswerk verkochten voor kunst".

Kijk je mee naar de smaakvolle hommage aan een rasverkoper in de tentoonstelling 'Eyeopener. Kunsthandel M.L. de Boer' in het mooie Rijksmuseum?

1. Maurice Wyckaert, 'Levensboom', 1970. 2. Zaaloverzicht. 3. Charley Toorop, 'Stilleven met een aarden kruik', 1914.

De expositie komt niet uit de lucht vallen, want het is naar aanleiding van het verschijnen van het boek 'Tussen figuratie en abstractie (De geschiedenis van Kunsthandel M.L. de Boer') van Caroline Roodenburg-Schadd* dat het Rijksmuseum een aantal topstukken van deze voormalige galerie presenteert.

Caroline Roodenburg deed onderzoek naar de kunsthandelaar die zich meteen na de Tweede Wereldoorlog vestigde in een chic pand aan de Keizersgracht in Amsterdam. De zaak werd een begrip in de Nederlandse kunstscene, want bij Martien de Boer (1907-1991) kon de potentiële koper terecht voor een breed aanbod van Nederlandse en Franse kunst uit de hele 20ste eeuw.

De handelswaar van De Boer bestond uit schilderijen van pioniers van de moderne kunst, zoals Jan Sluijters, Leo Gestel en Jan Toorop, maar ook eigentijdse schilders als Kees Verwey, Otto B. de Kat en Eugène Brands. Daarnaast vertegenwoordigde De Boer ook een aantal succesvolle beeldhouwers en vanaf het einde van de vijftiger jaren komt bij dit aanbod ook Franse kunst, zoals de naoorlogse 'lyrische abstractie' van de Nouvelle École de Paris.

* De kunsthistoricus, auteur, onderzoeker en tentoonstellingsmaker is gespecialiseerd in de periode 1850-1970.

1. Jan Wiegers, 'Portret van Hendrik Werkman', 1929. 2. Eugéne Dodeigne, 'Figuur', 1976. 3. Jan Sluijters, 'Portret van de zangeres Dina Diependaal', 1914. 4. Peter Alma, 'Stilleven met blaasbalg, hamer en hakmes', 1918. 5. Serge Poliakoff, 'Abstracte compositie', 1963.

Martien de Boer - die de ondernemersgeest met de paplepel had binnengekregen (zijn vader was ook middenstander) - begon zijn carrière in 1928 met één fotografiewinkel en uiteindelijk zouden dat vier vestigingen worden (in Uithoorn en Aalsmeer). En met die nering leerde hij de moderne kunst waarderen. Naast de ingelijste foto's in zijn studio's en etalages, breidde De Boer zijn assortiment uit met de verkoop van lekker 'toegankelijke' schilderijen en tekeningen (De Boer noemde dat "verkopelijke kunst"). De kunststukken gaven de fotozaken immers een artistieke uitstraling én ze waren een welkome aanvulling op de omzet van die winkels.

Van lieverlee en al doende ontwikkelde De Boer - autodidact qua kunstkennis - zijn ongeoefende oog én zijn eigen stijl en voorkeur.

rust en goede smaak

In eerste instantie begon De Boer met "nogal braaf geschilderde landschappen en stillevens", maar al snel kwamen er in het deftige pand aan de Keizersgracht naast deze realistische- ook expressionistische kunstwerken te hangen. Toch was én bleef het motto: kwaliteit en continuïteit. "Modeverschijnselen interesseren mij niet. Het gaat om rust en goede smaak". 

Maar allengs valt de kunsthandelaar op omdat hij zich specialiseerde in moderne en hedendaagse kunst dat zich bewoog tussen figuratie en abstractie. Zijn tentoonstellingen werden voor de bezoekers heel vaak 'eyeopeners', maar altijd heel beschaafd en deftig. Zelf verwoordde hij het als volgt: "het gaat in de kunst niet om het spectaculaire, maar om het wezenlijke, de kwaliteit".

1. Jan Toorop, 'Bomschuiten bij Katwijk', 1899. 2. Nicolas de Staël, 'Vaas met grijze bloemen', 1953. 3. Zaaloverzicht. 4. Theresia van der Pant, 'Uilbeeld II', 1989. 5. Giorgio Morandi, 'Stilleven', 1950.

De Boer's eigen smaak ontwikkelde zich zoetjes aan door heel veel kunst te bekijken én door zijn omgang met bevriende kunstenaars en hij probeerde op zijn beurt zijn klanten 'mee op te voeden'. Zijn selectie van kunst beïnvloedde de smaak van zijn clientèle: hij nam ze als het ware bij de hand en probeerde hen te interesseren voor meer abstracte kunst.

lesje smaakontwikkeling

Met zijn instelling van "vernieuwing gebaseerd op traditie" werd Martien de Boer de smaakmaker in de jaren 50, 60 en 70 voor liefhebbers van kunst die de tomeloze vernieuwingsdrang niet of nóg niet konden bijbenen.

In de 60 jaar dat de kunsthandel bestond - van 1945 tot 2006 - werden bijna 15.000 kunstwerken verkocht aan "een toegewijde klantenkring van particulieren, bedrijven, banken, gemeenten, musea én kunstenaars", aldus de zaaktekst.
Kortom: Martien de Boer heeft goed geboerd.

De tentoonstelling 'Eyeopener. Kunsthandel M.L. de Boer' is nog te zien tot en met 16 september. Kijk even op de site van het Rijksmuseum voor bezoekersinformatie.

-X-


Volgende week (24-26 augustus) is het weer Uitmarkt in Amsterdam. Ik focus mij op de museum-markt en daarvan doe ik uiteraard verslag.

Later....!

Fernand Léger, 'De witte ster', 1943.

* "De Philipsvleugel is ontstaan door een aantal uitbreidingen van het hoofdgebouw (uit 1890) die architect Pierre Cuypers en zijn zoon Jos tussen 1909 en 1916 ontwierpen. Een bijzonder gedeelte is het Fragmentengebouw. Daarin zijn stukken van gesloopte gebouwen uit heel Nederland verwerkt. Volgens Cuypers moesten die delen bewaard blijven, omdat ze van historische waarde voor Nederland waren. De fragmenten bestaan onder meer uit de bogen uit het trappenhuis van het Constantijn Huygenshuis uit Den Haag en een muur van het stallencomplex van het Kasteel van Breda." Bron: De Architect.

Tekst en alle (iPhone)foto's: © Miriam van der Meer (www.agreylady.nl).

"Voor het voorbij is": Dolf Toussaint in het Stadsarchief Amsterdam

Weet je hoe Dolf Toussaint zijn fotografie omschreef? Hij noemde het "een voet tussen de deur van de tijd". Mooi uitgedrukt. De schrijver en journalist die noodgedwongen ging fotograferen had een onbedwingbare neiging om alles vast te leggen, want "voor je het weet is het voorbij".

Vanaf de jaren zestig struinde de ras-Amsterdammer met zijn camera door Mokum en in de zwart/wit-foto's portretteerde hij iedereen die voor zijn lens kwam. Kinderen, Jordanezen, kroegtijgers en hoerenlopers, huisvrouwen, duivenmelkers, Dam-zitters, marktkooplieden, Ome Joop en Tante Sjaan. 

Boeren, burgers, buitenlui...

In het Amsterdamse Stadsarchief zie je tot en met 4 november een overzicht van het werk van deze 'zwerffotograaf'. Kijk je mee naar de mooie foto-documentaire met de tijdgeest van verandering?

1. De Dam, 1971-1972. 2. Reclamefoto voor afwasborstel Lola, ca. 1960 (herdruk 2018).

Dolf Toussaint (1924-2017) startte zijn carrière als journalist gespecialiseerd in de verslaglegging van het herstel van de naoorlogse bedrijvigheid en toen zijn fotograaf op een bepaald moment verstek liet gaan, besloot Toussaint zelf de camera ter hand te nemen. Een gouden greep, want vanaf dat moment was de fotograaf in hem geboren.

In het begin bracht hij zijn gezin uitgebreid in beeld, want waar anders te experimenteren dan in de huiselijke sfeer? Hij maakte ontroerend mooie en intieme foto's van vrouw en dochters en van lieverlee richtte hij zijn lens naar de straat om ook het zich daar voltrekkende dagelijkse leven vast te leggen. Geen overbodige romantiek, maar met humor het echte leven documenteren, daarin was Toussaint een meester. Hij had het voordeel dat mensen in die zestiger jaren geen bezwaar hadden om gefotografeerd te worden. Integendeel zelfs en dat is tegenwoordig wel anders (om begrijpelijke redenen overigens).

Zwerffotograaf  

De foto's die hij schoot waren ongedwongen en authentiek: absoluut geen poses en ensceneringen. En zelf aan de rand van de volksbuurt wonend, maakte hij in 1965 een indrukwekkend fotoboek, getiteld 'De Jordaan'. De bijschriften in het koffietafelboek werden geschreven door stads-chroniqueur en 'Kronkels'-columnist Simon Carmiggelt en reken maar dat die treffend aansloten bij de beelden. "Dit boek toont u geen gevels, maar mensen", schreef Carmiggelt.

(Het boek - jarenlang een collector's item - is overigens nog/weer te koop).

1. en 5. Zaaloverzicht. 2. Voetboogstraat 33, ca. 1963. 3. Laurierstraat, 1962-1963. 4. Palmpasen, ca. 1965.

Na 'De Jordaan' liet het succes niet lang op zich wachten: de treffende manier waarop hij de mensen in beeld bracht maakte hem plotsklaps tot een gezien fotograaf. Hij hield van de stad en wist als geen ander mensen in hun sociale omgeving vast te leggen.

toen was geluk nog heel gewoon...

Mannen met hoeden en opgeschoten jongens met vetkuiven of  'Beatles-haar'. Vrouwen met sjaaltjes over hun gepermanente krullen of stijf getoupeerde 'suikerspinnen'. Een vrouw hangt uit het raam en roept haar matten-kloppende buurvrouwen toe. Jongetjes met schepnetjes en hengels en meisjes op het klimrek. 

Het tijdsbeeld is evident en Toussaint was erbij. Sociaal bewogen ook. De foto's hebben een hoog "toen was geluk nog heel gewoon"-gehalte, maar schijn bedriegt. Toussaint was vooral geëngageerd en fotografeerde de 'overgeslagenen', zoals hij de mensen noemde met weinig geld of invloed en hij wist als geen ander dat de stad op het punt stond ingrijpend te veranderen. Later versloeg Toussaint ook de roerige sociale onrust van eind jaren zeventig en begin jaren tachtig. 

De stadsvernieuwing en 'veryupping' ging Toussaint aan het hart. Het was een belangrijke drijfveer die hij mooi verwoordde in een artikel in Het Vrije Volk in 1965: "ik heb een sterke behoefte om vast te houden en vast te leggen, (...) trachtten een voet tussen de deur van de tijd te krijgen. Het is een verzet tegen de vergankelijkheid". 

1., 2. en 6. Zaaloverzichten. 3. Vinkenstraat, 1962-1963. 4. Noordermarkt, 1962-1962 5. Op de brug over de Prinsengracht, 1962-1963 (Coll. familie Toussaint).  

Naast maker van 'stadsgezichten' was Toussaint ook een belangrijk parlementair fotograaf. Vanaf het eind van de jaren zestig legde hij zich in opdracht van Vrij Nederland toe op het fotograferen van de Haagse politiek, ook weer op een directe en persoonlijke manier.

De Volkskrant omschreef zijn politieke werk verleden jaar bij zijn overlijden alsvolgt. "Toussaint was een kei in het vastleggen van onderonsjes. Of dat nu buiten een kroeg in de Jordaan was of in de wandelgangen van de Tweede Kamer, het maakte niet veel uit: Toussaint bracht zijn straatinstinct mee naar het parlement, met scherpe en humorvolle foto's als resultaat".

jeugdsentiment

Ik zie ze nog wel eens in de tram of op de markt: platina-geblondeerde dames met een voorkeur voor ietwat opzichtige gouden sieraden, studs en strass (oftewel bling-bling) en kledij met veel kant en allerlei dierenprints. Leggings. Het Jordanese tiep uit autochtonië. Dolf Toussaint heeft gelijk gehad: ze zijn er nog, maar niet met veel.

De stad is in de periode dat hij fotografeerde - tussen omstreeks 1960 en 2000 - ingrijpend veranderd. In de Jordaan wonen nu yuppen en expats.

Stadsarchief Amsterdam, Vijzelstraat 32.

Voorbij die tijd.

De tentoonstelling "Amsterdam voor het voorbij is" is nog tot en met 4 november te zien in het Stadsarchief in de Vijzelstraat. Een goede gelegenheid om ook het mooie gebouw eens te bekijken. Het markante pand - dat in de volksmond de naam 'De Spekkoek' kreeg - werd ontworpen door architect Karel de Bazel en het geldt als zijn belangrijkste werk. Het werd gebouwd tussen 1919 en 1926 ten behoeve van de Nederlandsche Handel-Maatschappelijk (zoals ook te lezen is op de gevelsteen boven de ingang).

Met een aantal originele details (zie bijvoorbeeld de kluis in de kelder) zeker de moeite van een bezoek waard. 

-X-

Voor de grap en stiekem heb ik ook een (van de weinige en onscherpe) foto's uit mijn jeugd 'verstopt'. Het meisje rechts op de foto tijdens de Palmpasen-optocht (met de korte pony en appelwangetjes): dat ben ik. Helemaal links staat 'grote' zus Joke. :-)

Jeugdsentiment....

Tekst en foto's van de tentoonstelling: © Miriam van der Meer. Foto's van Dolf Toussaint, collectie Stadsarchief Amsterdam, tenzij anders vermeld.