'Zomer in Zeeland' in het Haagse Gemeentemuseum

21 juli 2018
Even wegdromen... Denk je eens in. Het geluid van de branding en een windje vanuit zee. Een breed zandstrand met een grillige duinenstrook onder een fraaie wolkenlucht. Daarachter landerijen en schilderachtige dorpjes te midden van oude bossen. En dan dat licht.... Heb je 'm?
Deze ongerepte natuur op het idyllische Zeeuwse Walcheren heeft van oudsher kunstenaars geïnspireerd tot grootse prestaties. Precies daar, in dorpen en buurtschappen als Domburg, Veere, West- en Oostkapelle en Zoutelande schilderden mensen als Jan Toorop en Piet Mondriaan in het begin van de 20e eeuw je reinste meesterwerken. En kun je nagaan: één van die topstukken - Mondriaan's 'Zomer, Duin in Zeeland' (1910) is speciaal vanuit het New Yorkse Guggenheim Museum* ingevlogen.
Terug naar de kust...
*Het Guggenheim heeft het schilderij van Mondriaan - eigendom van het Gemeentemuseum - sinds het begin van de zeventiger jaren in langdurige bruikleen (Het gemeentemuseum kan er wel een missen: ze hebben er immers zat. Zo'n 300 tekeningen en schilderijen... :-)

Kijk mee naar zomerse taferelen in de expositie 'Aan Zee' in het mooie Haagse Gemeentemuseum.



1. Piet Mondriaan (1872-1944), 'Zomer, Duin in Zeeland', 1910. Olieverf op doek Gemeentemuseum Den Haag, langdurig bruikleen aan Solomon R. Guggenheim Museum, New York. 2. en 3. Stephan Vanfleteren met werk uit de serie 'Terre/Mer', 2018.
A propos: misschien wel het mooiste kunstwerk van het Gemeentemuseum is het gebouw zelf. Het monumentale pand werd immers gebouwd naar een ontwerp van 'grootmeester' H.P. Berlage.
En dan - bij het begin van de expositie 'Aan Zee' - zie je eerst het poëtische werk van Stephan Vanfleteren. In opdracht van het museum maakte deze - meestal in zwart/wit fotograferende Belgische kunstenaar een serie foto's op Walcheren. En in tegenstelling tot zijn illustere expressieve voorgangers ruim een eeuw eerder, legde Vanfleteren vooral de verstilling vast. Het zijn meditatieve beelden. Mooi, zeker ook door de sobere presentatie.

"Het is buiten zoo mooi van kleur, kleur, kleur en zon*"

De Zeeuwse kust heeft aan het einde van de negentiende- en begin twintigste eeuw een grote aantrekkingskracht op schilders en schrijvers. Het licht op de Zeeuwse eilanden zou anders zijn dan in de rest van Nederland. "Lichter, blonder".
Dorpen als Veere, West- en Oostkapelle, Zoutelande zijn populair, maar met name in Domburg is het zomers een komen en gaan van kunstenaars die zich laten inspireren door de unieke glinstering van het licht, de noeste arbeid van vissers en boeren, de rijke natuur en het ongerepte landschap. En het kustdorp groeit - door die geregelde bezoeken van schilders en schrijvers uit tot een heuse kunstenaarskolonie.
Jan Toorop in 1908 tijdens zijn verblijf in Domburg.






Een 'blokje' Jan Toorop: 1. 'De Schelpenvisser', 1904. 2. 'Zeeuwse Boer', 1904 3. 'De Werkers', 1905. 4. Zaaloverzicht.
5. 'De Vissersvloot van Veere', 1907. 6. 'Dijkweg bij Westkapelle', 1910.
"Zomer in Zeeland,
een dorp aan een duinrand.
Een stukje grond in groen verborgen.
Zomer in Zeeland, de zon van de zeekant,
ontvouwt een dag van lokkend leven.
Duinen en stranden en strelende handen,
die niets willen weten van aardse zorgen.
Zomer in Zeeland, een zomer alleen voor
ons beiden, beiden..."
(Vrij naar een hit uit 1971 van het duo Saskia & Serge).

Zeeland. Veelvuldig bezongen en geportretteerd, met het uiterste puntje van Walcheren in het bijzonder. "Domburg is verrukkelijk en een goudmijn voor schilders". Zo omschreef het Algemeen Handelsblad in 1886 het kustplaatsje (zoals valt te lezen in 'Aan Zee': de bij de tentoonstelling behorende eenmalige informatieve uitgave).
In het Gemeentemuseum Den Haag opende afgelopen week (14/7) de tentoonstelling 'Aan Zee', waar aan de hand van zo'n vijftig schilderijen en tekeningen van Jan TooropFerdinand Hart Nibbrig, Piet Mondriaan en Jacoba van Heemskerck hun fascinatie voor de Zeeuwse kust wordt getoond. In de expositie zien we stranden, duinen, de zee, de vuurtoren van Westkapelle, hardwerkende vissers, Zeeuwse meisjes en verweerde boeren-tronies. Walcheren ruim een eeuw geleden.






Drie maal Ferdinand Hart Nibbrig: 1. 'Zeeuwse Boer',  2. 'Zoutelande', beiden uit de periode 1910-1915 en 3. 'Zeeuws Meisje', 1914. Dan drie schilderijen van Piet Mondriaan: 4. 'Kerk te Domburg', 1909. 5. 'Zee na Zonsondergang', 1909 en 6. 'Avond: de Rode Boom', 1908-1910.
De vier in de expo getoonde kunstenaars maakten 'luministische' werken: kleurrijke, fonkelende taferelen met mooie lichteffecten. Dat luminisme* slaat op de techniek die in die tijd opgang deed (van circa 1890 tot 1920) met het accent op het licht. Ik leer op de site van de kunstbus dat deze stijl een groot aantal overeenkomsten vertoonde met het pointillisme: sterker nog, het luminisme ging verder dan de 'stippenstijl'. Het was de bedoeling om het licht vorm te geven middels brede, blokvormige vlakken en heldere kleuren. "Met schreeuwend felle streepjes verf werd een voorstelling snel op het doek gezet". 

luminisme en pointilisme

Goed. Het middelpunt van deze aan Zeeland verknochte kunstenaars was schilder, tekenaar en graficus Jan Toorop (1858-1928). Hij bezocht de badplaats vanaf de zomer van 1897 en dat bleef hij zo'n twintig jaar doen. Met een enorme experimenteer-drift legde hij de werking van dat typische Zeeuwse licht vast en hij was ook degene die andere kunstenaars enthousiasmeerde voor een bezoek aan het idyllische Walcheren.
Één daarvan was Piet Mondriaan (1872-1944) die in 1908 voor het eerste Domburg bezocht. Hij is dan al wel succesvol met zijn 'realistische' werk, maar ook zoekende en op een keerpunt in zijn schildersloopbaan. En je kunt gerust stellen dat hij in Domburg zijn eerste essentiële stappen op weg naar zijn abstracte werk zette. Ook hij probeerde het licht te 'pakken', wat goed te zien is in 'Duin I' en 'Zee na Zonsondergang', beiden uit 1909 (zie foto's).






Weer drie maal Pier Mondriaan: 1. 'Duin I', 1909. 2. 'Zomermorgen: Vuurtoren bij Westkapelle in Oranje', 1909-1910 en 3. 'Pointilllistische studie met Duinen en Zee', 1909. Dan het werk van Jacoba van Heemskerck: 4. 'Twee Bomen', 1908-1910. 5. (links) 'Kasteel van Westhove', 1903 en 'Landschap no.15', 1912-1914 en tenslotte 6. 'Bild. No. 25', 1915.
(De voor mij onbekende) Ferdinand Hart Nibbrig (1866-1915) is de derde kunstenaar die in de expositie 'Aan Zee' wordt belicht. Naar mijn mening mooi, lieflijk en toegankelijk, werd het werk van deze kunstschilder toentertijd door sommige critici afgedaan als "voorspelbare kunst zonder hartstocht'.
Hoe dan ook: Hart Nibbrig was zo gecharmeerd van de Zeeuwse kust dat hij in 1910 op een duin in Zoutelande een huis liet bouwen, genaamd 'Santvlught'. En een leuk feitje: dit tot Rijksmonument verklaarde huis is ook nu nog - net als in de tijd van Hart Nibbrig - te huur als vakantiewoning.

De vierde kunstschilder is Jacoba van Heemskerck (1876-1923). Ook Van Heemskerck liet in het Zeeuwse een huis bouwen: Villa Loverendale in Domburg, waar zij in de zomers samenwoonde met haar grote liefde Marie Tak van Poortvliet. 'Vreemde eend in de bijt' - want stilistisch heel anders dan de stippen en strepen van de andere deelnemers aan de expo - maakte Van Heemskerck maar heel kort luministische werken. Je kunt zien dat zij veel meer dan de anderen, waarde hechtte aan krachtige, bewegelijke lijnen en vormen.
(Ook) mooi, maar anders.

Piet Mondriaan, 'Molen bij Domburg', 1908.
'Aan Zee' is een heerlijke, zonnige exhibitie die je de hele lange zomer kunt bezoeken. Nog tot en met 18 november droom je over (vervlogen) lome dagen in de duinen, op het strand en aan zee.....

En er is meer strand-genoegen! In het kader van het tweehonderd-jarige bestaan van de badplaats zie je in het museum ook (en tot en met 16 september) de presentatie 'De Haagse School op Scheveningen'. Daarvoor gaan we een paar decennia verder terug (naar de periode 1860 tot 1900) en dompelen ons onder in de door de schilders van de Haagse School vervatte schoonheid van de Scheveningse luchten, het licht en het water aldaar.

Van de week lees je mijn verslag van de tentoonstelling over dit strandfestijn. So stay tuned!


-X-


Nog even terug naar dat schilderij van Mondriaan dat speciaal is teruggehaald uit New York voor de expositie over het Zeeuwse Domburg. De grap is: er hangen er twee! Ik zag één versie in de expositie 'Aan Zee' en eentje in 'Ondek het Moderne', een grote collectie-selectie met topstukken van het museum.
Ra, ra, hoe zit dat?
In ieder geval goede reden om daar ook even te gaan kijken....


Ook mooi: (1.) in de vijver voor het museum een sculptuur van Morgan Betz, 'Green Eggs & Ham' en (2.) één van de uitvoerde werken van Sol Lewitt op de muren van het museum.
Tekst en alle (iPhone) foto's: © Miriam van der Meer (tenzij anders vermeld).

Horen, ruiken, voelen en zien in het mooie Van Abbemuseum in Eindhoven

14 juli 2018
Een inhaalslag maken. Dat was een van mijn goede voornemens begin dit jaar. Ik zou gaan doen wat ik decennia schromelijk heb verwaarloosd en daarvoor maakte ik een to-do-list. Een lijstje met nog dit jaar te bezoeken Nederlandse musea die ik niet eerder van binnen heb gezien. En dat blijken er nog flink wat*.
Dus of het gaat lukken?

Hoe dan ook, ik ben aardig op weg (letterlijk en figuurlijk) en heb er al een aantal af kunnen vinken (Museum Jan Cunen: check, Museum Jan van der Togt: check, Textielmuseum: check, De Pont, No Hero) en van de week kocht ik een retourtje Eindhoven voor een bezoek aan het Van Abbemuseum: ook op mijn bucketlist. Want - shame on me - nooit eerder geweest...

* Volgens een in 2016 nieuw opgestelde definitie telde het CBS in datzelfde jaar zo’n 680 musea in Nederland.



1. Alexander Kosolapov, 'Lenin Coca Cola' (kopie van Li Mu), 1980. 2. Het (oorspronkelijke) Van Abbe Museum. 3. Jan Sluijters, 'Liggend naakt', 1931. 
Halverwege de jaren dertig van de vorige eeuw was het sigarenfabrikant en kunstverzamelaar Henri van Abbe (van 'Karel 1') die Eindhoven een museum voor moderne kunst gaf: het Van Abbe. Een museum dat werd ontworpen door de autodidactische architect A.J. Kropholler in de traditionalistische stijl en dat onmiskenbaar gelijkenissen vertoont met een aantal  bouwwerken van Berlage (vlakke bakstenen muren, symmetrie en gebruik van natuursteen). Mooi! En bij die ingang (aan de Bilderdijklaan) staan twee identieke paard-sculpturen van de Amsterdamse beeldhouwer John Rädecker (die ook het monument op de Dam maakte). Ook mooi!
En oh, ja. Ook nog een beeld van Rodin, getiteld 'Monument to Balzac' uit 1892 (waarvan minstens 13 afgietsels zijn die her en der over de wereld staan opgesteld).

stories to be told

Met schilderijen van kunstenaars als Jan SluijtersIsaac Israëls en Carel Willink opende het museum in 1936 haar deuren, maar het zag er toen nog heel anders uit. De 'zalen' hadden eikenhouten lambriseringen, zo'n ophangsysteem van muur-rails met haken en banken met ingebouwde asbakken. Want ja, er mocht gerookt worden (daar was Van Abbe immers rijk mee geworden).

Maar het onvermijdelijk gebeurde: het museum groeide uit haar jasje. Eind vorige eeuw werd het museum te klein voor de uitdijende collectie en het voldeed niet meer aan de moderne eisen. Alle reden voor een renovatie én nieuwbouw, door architect Abel Cahen, dat in 2003 werd gerealiseerd. Daarmee werd het museum 5 keer zo groot en 'tig'-keer zo interessant, want wát een mooie doorkijkjes en niveauverschillen!





1. 'Stijlkamer' 2. Piet Mondriaan, 'Composition en blanc et noir', 1930 en een kopie van datzelfde schilderij. 3. Otto Arndts, 'Ostmark', 1939 (een door Hitler aangekocht schilderij). 4. De presentatie van ontaarde 'kunst'. 5. Kazimir Malevich, 'Ha cehokoce' ('Hooien'), 1928-1929.
Tijdens mijn bezoek afgelopen week werd er in de 'oude' vleugel van het museum hard gewerkt aan de nieuwe tijdelijke tentoonstelling '30 jaar Heinekenprijs voor de Kunst' (14/7 - 30/9) en dat was maar goed ook. Want dat scheelde er weer een. Één expositie minder, want het Van Abbe biedt veel 'waar voor je geld', of - in dit geval: kunst voor je geld. Heel veel kunst. Misschien zelfs wel té veel kunst. Ja, dat kan. En overprikkeling dreigt. 

Is een kopie van een abstract schilderij ook abstract of juist realistisch?* 

Ik concentreerde mij op de vaste collectie die op twee plekken aan de man wordt gebracht. Ik startte op de begane grond van de nieuwbouw. In 'THE MAKING OF MODERN ART' zie je werk van kunstenaars zoals Picasso, Sol Lewitt, Mondriaan, Kandinsky en Leger "in een experimentele 'making of' van de klassieke canon van moderne kunst". Anders gezegd: er wordt een poging ondernomen om je het verhaal van de moderne kunst te vertellen.

Hier geen witte muren waar heel 'neutraal' de kunst wordt gepresenteerd. In acht tijdelijke 'stijlkamers' (geel en groen en paars met vitrines, Chinese kasten, een Perzisch boudoir-achtige ruimte, een re-make van de oorspronkelijke inrichting etc.) wordt inzichtelijk gemaakt hoe de moderne kunst zich door de eeuwen, decennia en jaren heeft ontwikkeld. Het gaat over díe zaken die bijgedragen hebben aan de evolutie van de moderne kunst. Aan welke invloeden zijn ambacht en kunst onderhevig geweest en wat betekende dat voor de hedendaagse kunst zoals wij die nu kennen?
Zoiets...
Uit 'Over kopieën' van Walter Benjamin (2002).





1. Pablo Picasso, 'Femme en Vert', 1909. 2. Zaaloverzicht 3. 'Entartete' kunst. 4. Bart Peizel, 'Stilleven met Boeken', 1933. 5. 'Futuristisch' zaaloverzicht.  
Zeg maar een stoomcursus kunstgeschiedenis. Heel veel informatie, dito dwarsverbanden en (ook) razend interessant. Enkele thema's die aan de orde komen zijn (1) origineel en oorspronkelijk werk versus kopie en namaak, met daaraan verwant de kwestie van (2) de waarde van kunst. Ook komt (3) ont-heiliging van religieuze kunst en (4) de upgrading van ambacht en toegepaste kunst naar autonoom werk aan de orde.
De expo vertelt ook het verhaal van (5) 'maken en breken': welke tentoonstellingen waren toonaangevend (en welke juist niet) en 'ont-kunsting' (6). Daarnaast is er aandacht voor (7) ontaarde (entartete) en 'foute' kunst. Ook het (8) kolonialisme en de (9) dominantie van de Westerse kunst worden aangestipt. Last but not least is er een zaaltje ingericht als ware het een (10) futuristisch museum ('Utopia': grappig).
Alles bij elkaar (en zoals gezegd) heel leerzaam en boeiend. Wel veel. Even snel, snel is er niet bij.
(Het 'hoe en waarom' - een soort verantwoording ván en door het museum - lees je hier).

wat is waar?

Goed. Het museum is heel creatief in het bedenken van concepten om de vaste collectie te presenteren. Op de 2de verdieping vind je de andere collectie-selectie, namelijk: 'THE WAY BEYOND ART'. "Aan de hand van drie thema's in een experimentele setting - Land, Thuis en Werk - tonen we kunstwerken die je laten nadenken over de wereld waarin we leven", aldus de hand out. "Welke rol spelen vrijheid, identiteit en duurzaamheid in ons denken over de toekomst? Kunnen kunst en het museum duiding geven?"
Tekst en uitleg bij deze expositie wordt gepresenteerd in ordners. Dus bladeren maar... Bij mij was inmiddels 'het lichtje uit' - mijn concentratieboog is beperkt - en ik deed niet anders dan een beetje rondkijken en zo nu en dan een foto maken.





1. Sluit je aan bij de (gratis) rondleiding: Nathan Coley, 'A Place Beyond Belief', 2012. 2. Jörg Immerdorff, 'Brechtzyklus', 1976. 3. Anselm Kiefer, 'Varus', 1976. 4. Iris Kensmil, 'Angela Davis #2', 2015 en 'Here The New Negro Begins', 2015. 5. Installatie van Bas van Beek, 'WW-FFCL', 2016 met twee werken van Donald Judd uit de 'Untitled' serie, 1961-1968. 
Het Van Abbemuseum schijnt er sowieso een handje van te hebben bezoekers 'op het verkeerde been te zetten' en twijfel te zaaien bij de manier waarop zij hun kunst presenteren (en dat is wat mij betreft prima). Een experimentele en dubbelzinnige aanpak is hen niet vreemd en dat blijkt ook uit hun slogan: "Kunst laat je dingen horen, ruiken, voelen en zien. Het verrast, vervreemdt en confronteert."


-X-


Het is maar goed dat deze twee expo's te zien zijn tot eind 2021. Je kunt er nog eens voor terug.
En laat er geen misverstand over ontstaan: mooi en erg interessant, dus GO!

Nu ook te zien:
'Errorist Kabaret' (2009), een surreëel 'café' van het Argentijnse kunstenaarscollectief Etcetera... (t/m 9-9-18); 
'Van wie is de straat': visies op onze publieke ruimte (t/m 31-12-18);
In Het Oog werkt Gam Bodenhausen aan 'Graphite Knots' (t/m/ 16-9-18) en dan is er nog
een tijdelijke presentatie van Monira al Qadiri met 'Spectrum I' (t/m 31-12-18).

Ik zei het toch. Veel....


1. Etctera.... met (een deel van) 'Errorist Kabinet', 2009. 2. Monira Al Qadiri, 'Spectrum I'. 
Tekst en alle (iPhone) foto's: © Miriam van der Meer

Weg met de burgerljkheid! De 'exhibisie' Amsterdam Magisch Centrum in het Stedelijk

7 juli 2018
Amsterdam: de stad waar alles kan. Alternatieve vrijplaats en magies sentrum. En nee, exhibisie, magies en sentrum zijn geen tikfouten, maar de manier waarop het 'langharig, werkschuw tuig' in die late jaren 60 het liefst communiceerde. Want waarom moeilijk doen? Peace man...

Op 7 juli opende in het Stedelijk Museum de tentoonstelling 'Amsterdam Magisch Centrum, kunst en tegencultuur 1967-1970', waarin de bezoeker een beeld krijgt voorgeschoteld over hoe het er in die roemruchte jaren aan toe ging. Welke omwentelingen er in de maatschappij én in de kunst plaatsvonden. Want 't was niet niks: provo's, hasjiesj en marihuana, communes, Dolle Mina's, sit-ins, kabouters en vrije seks: het 'klein-burgerlijke klootjesvolk' sprak er schande van... 

Het verzamelde journaille - waar ik mij gemakshalve maar even toe reken - kreeg van de week al een voorproefje van deze expositie over het recente verleden.
Kijk je mee naar een stukje jeugdsentiment?


1. Gandalf, jaargang 6 1969/70, no 40. Foto: Studio Gandalf. Collectie Rijksmuseum, Amsterdam. 2. De (oude) ingang van het Stedelijk Museum aan de Paulus Potterstraat met de installatie van Marinus Boezem, 'Beddengoed uit de ramen van het Stedelijk Museum' uit 1969.
Toch klopt dat niet helemaal, dat jeugdsentiment. In the late sixties was ik 11, 12 jaar. Een kind nog. Desondanks kreeg ik als geboren en getogen Amsterdammer wel het een en ander mee. Ook bij ons thuis werd er schande gesproken van die 'ongewassen, anarchistische nozems en beatniks' (niet zo verwonderlijk: mijn vader werkte bij de politie, oftewel 'de lange arm' van het - door de hippies en aanverwante figuren zo verfoeide establishment).

Flowerpower en ludieke acties

Goed. Het waren roerige tijden. De protestgeneratie zorgt voor een hevig generatieconflict en deze 'Leidseplein-kliek' nam vanuit hun jeugdig idealisme het heft in handen. Het trok ten strijde tegen de spruitjeslucht van de verstikkende klein-burgerlijke uniformiteit, zoals de jeugd-scene dat noemde. Het keurslijf van huisje, boompje, beestje moest uit en weg met de gevestigde orde. De Dam-slapers, hippies, Ban-de-Bommers en krakers lokten de 'zittende macht' (in casu de politie) uit haar tent en dreven de burgemeester tot wanhoop (wat Van Hall in 1967 ook zijn 'kop kostte'). 

tegen god en gebod 

Soms ging het er hard aan toe, zoals tijdens de studentenrellen, de bezetting van het Maagdenhuis en diverse kraak-acties. Op andere momenten werden de 'misstanden' met humor en ironie aan de kaak gesteld. Neem het 'Witte-fietsen-plan' en het uitroepen van de Oranje-Vrijstaat. In 1969 hielden John Lennon en Yoko Ono hun Bed-In: voor deze pacifistische protestactie tegen de Vietnam-oorlog hielden zij een weekje het bed in kamer 702 van het Hilton in Amsterdam.






1. Een introductie op de expositie door conservator Leontine Coelewij. 2. en 5. De installatie met 4 'horti'-sculpturen van kunstenaar Ferdi (Jansen, 1927-1969). 3. 'Speespakken' (1967) van Iris de Leeuw van Luuks Laboratorium. 4. Louis van Gasteren, Fred Wessels, foto's van 'Sunny Implo'. 6. Ger van Elk, Plint serie, 1967.
Ook de beeldende kunst veranderde in die tijd ingrijpend. Het 'provotariaat' propageerde de leus: 'weg met de verheven, elitaire en door de commercie gemanipuleerde kunst, want alles is kunst' (en dat is ook het uitgangspunt van Fluxus).
Kunstenaar Marinus Boezem, nu 84 - voegde de daad bij het woord, want die bedacht "Beddengoed uit de ramen van het Stedelijk Museum" (1969). Het 'ouderwetse en gesettelde' Stedelijk moest wakker geschut worden en er moest een frisse wind gaan waaien, vandaar dat hij beddengoed te luchten hing. "Met het project vervaagde Boezem de grens tussen kunst binnen en buiten het museum en verbond zo de museale en de publieke ruimte met elkaar."
De installatie is van zolder gehaald en het kreeg van de week, ter gelegenheid van de nieuwe expositie - weer, zij het tijdelijk, zijn plek aan de pui van de museum.

dit hap-hap-happens in amsterdam

Kunstenaars gingen in the sixties op zoek naar nieuwe, andere podia: op straat, eigen tijdschriften, film en video of op televisie. De idee werd belangrijker dan de traditionele vorm. Kunst kon immers ook een gebeurtenis zijn - en dat noemde je dan een happening; een ingreep in de stad of een televisieprogramma. Neem het spraakmakende Hoepla, waarin het productieteam* uiteenlopende onderwerpen op indringende, experimentele en provocatieve manier aan bod liet komen en ook het bloot niet schuwde. Ongekend voor die tijd.
Willem de RidderHans VerhagenWim T. Schippers en Wim van der Linden.





1. Jeroen Henneman, 'Stilleven (Royal Flush)', 1969. 2. Louwrien Wijers, '40 woorden', 1970-1971. 3. Douwe Jan Bakker, 'Wandelkostuum', 1970. 4. Op de voorgrond Jan Dibbets, 'Prototype Kraan', 1968 en aan de muur Marinus Boezem, 'Weather Drawings', 1969. 5. Maria van Elk, 'Soft Living Room', 1969 (reconstructie 2013).
Magisch Centrum Amsterdam - de term werd in 1962 verzonnen door ex-glazenwasser, Provo-lid, anti-rookactivist en marihuana-adept Robert Jasper Grootveld - bereikte zijn hoogtepunt tussen 1967 en 1970. "De Nederlandse hoofdstad floreerde als een vooruitstrevende en artistieke haven die jonge mensen van over de hele wereld aantrok."

Het was een tijd waarop de bijdehante en rebelse reputatie van Amsterdam nog steeds leunt, vandaar dat het Stedelijk Museum zo'n vijftig jaar na dato de rol van de kunst in die 3 magisch jaren belicht. Ondanks het soms nogal vluchtige karakter van de kunstuitingen uit die tijd, is er ook nog veel bewaard gebleven. De tentoonstelling is samengesteld door het Stedelijk, samen met het Rijksmuseum. Beide musea zijn geïnteresseerd in de tegencultuur van de jaren zestig en kunnen in dit project hun onderzoek en collecties combineren. "Waar het Stedelijk in de tijd zelf vele werken exposeerde en aankocht, zal het Rijksmuseum ook enkele bijzondere recente aanwinsten tonen."

De tentoonstelling bevat ruim 250 werken en objecten en rond de 100 reproducties, afkomstig uit de collecties van het Stedelijk Museum Amsterdam, het Rijksmuseum, het Internationaal Instituut voor Sociale Geschiedenis, het Instituut voor Beeld en Geluid en andere musea en particuliere verzamelingen.





1. foto van de kerstboom, 'een culturele voorziening' die Wim T. Schippers midden in de zomer op het Leidseplein plaatste. 2. zaaloverzicht. 3. Links 'Jurk' van Theo Botschuyver en Jeffrey Shaw (1970-1974) en op de achtergrond het 'Blotemeisjesalfabet' van Anthon Beeke uit 1969. 4. foto's van Ed van der Elsken uit 1970. 5. John Lennon & Yoko Ono, 'War is Over', 1969. 
Heb jij herinneringen aan die tijd?

Misschien is het een goed moment om samen met (eventuele) kinderen en/of kleinkinderen (neefjes, nichtjes) de expositie te gaan bekijken. Trouwens, het Stedelijk heeft een ludieke actie: was je 18 in '68, dan kun je gratis naar het Stedelijk! 
Ben je nog een 'jonkie' (in mijn ogen... :-), dan is het misschien juist weer leuk om de oudere generatie uit te nodigen voor een bezoek aan het museum. Want wie weet? Misschien komen er wel leuke (of ondeugende) ervaringen uit die tijd naar boven....

Je hebt nog wel even, want de expo 'loopt' tot 6 januari 2019.


-X-


Bij de tentoonstelling zijn vier podcasts gemaakt die "de luisteraar transporteren naar het Amsterdam van de jaren zestig. Met verhalen, anekdotes, interviews met kunstenaars en andere bepalende personen uit die tijd." De podcasts duren 25 minuten tot een uur. De eerste aflevering is op 7 juli gelanceerd, de andere volgen. Kijk en luister op Stedelijk. Daarnaast zijn er video's die te bekijken zijn op het YouTube kanaal van het Stedelijk.

Ook op het Museumplein: Joseph Klibansky met 'Self-portrait of a Dreamer'. (#toeristencliché).
Tekst en alle (iPhone)foto's (tenzij anders vermeld): © Miriam van der Meer.

Auto Post Signature

Auto Post  Signature